Cá ngần – loại cá thủy tinh hiếm có ở sông Đà, giàu protein, ít béo, thịt mềm, dễ tiêu, là lựa chọn dinh dưỡng lý tưởng cho mọi bữa ăn gia đình.

Đặc điểm sinh học và giá trị dinh dưỡng của cá ngần

Cá ngần, còn được gọi là “cá thủy tinh” vì thân mảnh, trong suốt gần như không có sắc tố, sinh sống chủ yếu ở các vùng nước ngọt sạch như sông Đà, hồ chứa và các con suối yên tĩnh. Loài cá này xuất hiện theo mùa, thường rộ mạnh từ tháng 4 đến tháng 6, khiến nó trở thành một đặc sản hiếm và được săn lùng.

Nhờ xương rất nhỏ và mềm, cá ngần có thể ăn gần như toàn con, phù hợp với người tiêu hóa yếu, trẻ nhỏ đang ăn dặm và người cao tuổi. Thành phần dinh dưỡng nổi bật gồm protein cao, chất béo thấp, cùng các khoáng chất như canxi và sắt, hỗ trợ sức khỏe tim mạch và xương khớp.

Các món ăn truyền thống từ cá ngần

Canh riêu cá ngần

Canh riêu cá ngần là món canh chua dân dã, kết hợp vị chua nhẹ từ cà chua, dứa hoặc me, hương thơm của hành thì là và vị ngọt béo, mềm dai của cá ngần. Món này thường được ăn nóng kèm cơm trắng hoặc bún.

Chả cá ngần

Chả cá ngần được làm từ cá ngần sông Đà xay nhuyễn, trộn với thịt heo băm, trứng, thì là, hành lá và gia vị, viên thành viên và chiên vàng ruộm. Món này ăn kèm cơm, bún hoặc chấm tương ớt, nước mắm chua ngọt, phù hợp cho mọi lứa tuổi.

Cá ngần rim chua ngọt

Đây là món ăn “hao cơm” với cá ngần lăn qua bột năng, chiên giòn rồi rim trong hỗn hợp nước mắm, đường, chanh, tỏi và ớt cho đến khi sệt lại. Thêm mè rang sẽ tăng hương vị và giúp món ăn bảo quản lâu hơn trong tủ lạnh.

Bún chả cá ngần

Bún chả cá ngần là bún nước dùng thanh ngọt từ xương cá, kèm chả cá ngần chiên giòn, rau sống, cà chua và hành lá. Đây là món ăn nhẹ, dễ tiêu, thích hợp cho bữa sáng hoặc bữa chính.

Chả cá ngần cuốn lá lốt

Hương thơm nồng của lá lốt kết hợp với vị ngọt thanh, dai giòn của cá ngần tạo nên món chiên vàng ươm, béo ngậy. Món này thường được phục vụ cùng cơm nóng hoặc làm mồi nhậu.

Cá ngần rim dừa sấy khô

Món ăn vặt này kết hợp cá ngần chiên giòn với dừa sấy khô, tẩm ướp trong hỗn hợp tương ớt, tỏi và lá chanh. Vị ngọt cay, béo ngậy của dừa làm tăng độ hấp dẫn, thích hợp cho các buổi tiệc nhẹ.

Cá ngần nấu dưa chua

Món canh thanh mát này dùng cá ngần sơ chế, ướp gia vị, xào sơ rồi nấu cùng cà chua, dứa, dưa chua và rau thơm như hành lá, thì là. Vị chua nhẹ, thơm mùi thì là làm món ăn trở nên cân bằng và dễ tiêu.

Với đa dạng cách chế biến và lợi ích dinh dưỡng, cá ngần không chỉ là món ăn truyền thống mà còn là nguồn thực phẩm lành mạnh cho mọi gia đình. Hãy thử một trong những công thức trên để cảm nhận hương vị “ngọc trong suốt” của sông Đà ngay hôm nay.